ଏହି ଅଧ୍ୟାୟରେ ଆମେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ତଥ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ କରିବା ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ସାରଣୀ ତଥା ଚାର୍ଟ ମାଧ୍ୟମରେ ସଜାଇ ରଖିବା ବିଷୟରେ ଶିଖିବା । ଆମ ଆଖପାଖରେ ଥିବା ବିଭିନ୍ନ ଜିନିଷକୁ ଭଲ ଭାବରେ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଗଣି ତାହାର ସଠିକ୍ ହିସାବ ରଖିବାକୁ ତଥ୍ୟ ପରିଚାଳନା କୁହାଯାଏ । ଏହାଦ୍ୱାରା ଆମେ ଯେକୌଣସି ବିଷୟକୁ ସହଜରେ ବୁଝିପାରିବା ଏବଂ ପଚରାଯାଇଥିବା ପ୍ରଶ୍ନର ସଠିକ୍ ଉତ୍ତର ଖୁବ୍ ଶୀଘ୍ର ଦେଇପାରିବା ।
ପ୍ରଥମେ ସାଙ୍ଗମାନେ ପିନ୍ଧିଥିବା ପୋଷାକର ରଙ୍ଗ ଯଥା ଲାଲ, ସବୁଜ, ନୀଳ ଓ ହଳଦିଆ ରଙ୍ଗକୁ ଗଣି ସାରଣୀରେ ଲେଖିବା ବିଷୟରେ ଦିଆଯାଇଛି । ସେହିପରି ବଣଭୋଜିରେ ପିଲାମାନେ ଖାଉଥିବା ବିଭିନ୍ନ ଫଳ ଯଥା କମଳା, ସେଓ, କଦଳୀ ଓ ପିଜୁଳିର ସଂଖ୍ୟା ଗଣି ତଥ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇଛି । ଏହି ସାରଣୀଗୁଡ଼ିକୁ ଦେଖି କେଉଁ ରଙ୍ଗ ବା କେଉଁ ଫଳ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ପସନ୍ଦର ଏବଂ କେଉଁଟି ସବୁଠାରୁ କମ୍ ପସନ୍ଦର, ତାହା ସହଜରେ ଜଣାପଡ଼ିଥାଏ । ଏହା ସହିତ କେଉଁ ଫଳ ଅନ୍ୟ ଫଳ ତୁଳନାରେ ଅଧିକ, କମ୍ କିମ୍ବା ସମାନ ତାହା ମଧ୍ୟ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରାଯାଇଛି ।
ପିଲାମାନେ ବିଦ୍ୟାଳୟକୁ କେଉଁ ସବୁ ମାଧ୍ୟମରେ ଆସୁଛନ୍ତି, ଯେପରିକି ପାଦରେ ଚାଲି ଚାଲି, ସାଇକେଲରେ, ବସ୍ରେ, ଅଟୋରିକ୍ସାରେ କିମ୍ବା ବାଇକ୍ରେ, ତାହାକୁ ସ୍ମାଇଲି ଚିହ୍ନ ବା ପ୍ରତୀକ ସାହାଯ୍ୟରେ ଚାର୍ଟରେ ଦର୍ଶାଯାଇଛି । ଏହି ଚାର୍ଟରୁ କେଉଁ ଯାନବାହନରେ ଅଧିକାଂଶ ପିଲା ଆସୁଛନ୍ତି ଏବଂ କେଉଁଥିରେ ସବୁଠାରୁ କମ୍ ପିଲା ଆସୁଛନ୍ତି, ତାହା ସହଜରେ ବୁଝିହୁଏ । ସେହିପରି ସାଙ୍ଗମାନଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଖେଳ ଯଥା କ୍ରିକେଟ, ଫୁଟବଲ, ବାସ୍କେଟ, ଡାବଲପୁଆ, କବାଡ଼ି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ପସନ୍ଦର ପନିପରିବା ବିଷୟରେ ପଚାରି ତଥ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ କରିବା ଅଭ୍ୟାସ କରାଯାଇଛି । ଏହା ସହିତ ନିଜ ସାଙ୍ଗମାନଙ୍କ ପରିବାରରେ କେତେଜଣ ସଦସ୍ୟ ରହୁଛନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ଘରେ ଜେଜେବାପା ଓ ଜେଜେମାଆ ଅଛନ୍ତି କି ନାହିଁ, ସେହି ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ ତଥ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ କରିବାର ପ୍ରକଳ୍ପ କାର୍ଯ୍ୟ ରହିଛି ।
ଅଧ୍ୟାୟର ଶେଷ ଭାଗରେ ପିଲାଙ୍କ ମନୋରଞ୍ଜନ ଓ ବୁଦ୍ଧିର ବିକାଶ ପାଇଁ କେତେକ ମଜାଦାର ଗାଣିତିକ ଧନ୍ଦା, ସଂଖ୍ୟା ଖେଳ, ରାସ୍ତା ଖୋଜିବା ଏବଂ ବୃତ୍ତ, ତ୍ରିଭୁଜ, ବର୍ଗଚିତ୍ର, ଆୟତଚିତ୍ର, ଶଙ୍କୁ, ସିଲିଣ୍ଡର ପରି ବିଭିନ୍ନ ଜ୍ୟାମିତିକ ଆକୃତିର ଚିହ୍ନଟ କାର୍ଯ୍ୟ ଦିଆଯାଇଛି । ଏହିସବୁ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଦ୍ୱିତୀୟ ଶ୍ରେଣୀର ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ ଖେଳ ଖେଳରେ ସଂଖ୍ୟା ଗଣିବା, ତୁଳନା କରିବା, ଚିନ୍ତା କରି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବା ଏବଂ ତଥ୍ୟ ପରିଚାଳନାର ମୌଳିକ ଧାରଣାକୁ ଆନନ୍ଦର ସହିତ ଶିଖିପାରିବେ ।