ଜଙ୍ଗଲ ପାଖରେ ଥିବା ଏକ ସୁନ୍ଦର ଗାଁର ନାମ ସୁବର୍ଣ୍ଣପାଟଣା। ଗାଁ ଓ ଜଙ୍ଗଲ ମଝିରେ କୁଳୁକୁଳୁ ହୋଇ ଗୋଟିଏ ନଈ ବହିଯାଉଛି। ଏହି ଗାଁର ଅଧିକାଂଶ ପରିବାର ଲୁଗା ବୁଣି ନିଜର ଗୁଜୁରାଣ ମେଣ୍ଟାନ୍ତି। ସେମାନେ ନଦୀ କୂଳରେ ଧାଡ଼ି ଧାଡ଼ି ରଙ୍ଗ କୁଣ୍ଡ ରଖି ସୂତାକୁ ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗରେ ରଙ୍ଗାଇଥାନ୍ତି। ସେହି ରଙ୍ଗବେରଙ୍ଗର ସୂତାରୁ ସୁନ୍ଦର ଲୁଗା ବୁଣି କାନ୍ଧରେ ବୋହି ହାଟରେ ବିକିବାକୁ ନିଅନ୍ତି।
ଦିନେ ଜଙ୍ଗଲରେ ଗୋଟିଏ ହରିଣ ଗଛତଳେ ଶୋଇଥିଲା। ସେ ହଠାତ୍ ଦେଖିଲା ଯେ ନାଲି ବିଲୁଆ, ହଳଦିଆ ଗଧିଆ ଓ ନୀଳବର୍ଣ୍ଣ ବାର୍ହା ଏକାଠି ହୋଇ ଆସୁଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କର ଏହି ନୂଆ ରୂପ ଦେଖି ହରିଣ ଭାରି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲା ଏବଂ ତା’ର ନିଜର ମଧ୍ୟ ରଙ୍ଗୀନ ହେବାକୁ ଇଚ୍ଛା ହେଲା। ପଶୁମାନଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ସେ ଡେରି ନ କରି ନଈକୂଳକୁ ଗଲା ଏବଂ ରଙ୍ଗ କୁଣ୍ଡରେ ବୁଡ଼ି ନିଜକୁ ସୁନେଲି ରଙ୍ଗର କରିଦେଲା। ଏହି ଚାରିଜଣଙ୍କୁ ଦେଖି ଜଙ୍ଗଲର ଅନ୍ୟ ସବୁ ପଶୁ ଯେପରିକି ହାତୀ, ବାଘ, ଭାଲୁ, ମାଙ୍କଡ଼, ଠେକୁଆ, ଗୟଳ ଓ ଚିତା ମଧ୍ୟ ନିଜ ରଙ୍ଗ ବଦଳାଇବାକୁ ମନ କଲେ। ସମସ୍ତେ ନଦୀକୂଳକୁ ଯାଇ ରଙ୍ଗ କୁଣ୍ଡରେ ପଶି ରଙ୍ଗୀନ ହୋଇଗଲେ ଏବଂ ଆନନ୍ଦରେ ନାଚିବାକୁ ଲାଗିଲେ।
କିନ୍ତୁ ସେମାନଙ୍କର ଏହି ଖୁସି ବେଶୀ ସମୟ ରହିଲା ନାହିଁ। ହଠାତ୍ ଆକାଶରେ କଳାହାଣ୍ଡିଆ ମେଘ ଘୋଟି ଆସିଲା ଏବଂ ପ୍ରବଳ ବର୍ଷା ହେଲା। ବର୍ଷା ପାଣିରେ ସବୁ ପଶୁମାନଙ୍କ ଦେହର ରଙ୍ଗ ଧୋଇ ହୋଇଗଲା। ରଙ୍ଗ ଛାଡ଼ିଯିବାରୁ ସେମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ଆନନ୍ଦ ପାଣି ଫୋଟକା ପରି ମିଳାଇଗଲା। ଏଥିରୁ ପିଲାମାନେ ବୁଝିପାରିବେ ଯେ ନକଲି ରୂପ କେବେ ସ୍ଥାୟୀ ହୁଏ ନାହିଁ। ପ୍ରକୃତି ଆମକୁ ଯେଉଁ ସ୍ୱାଭାବିକ ରୂପ ଦେଇଛି, ତାହା ହିଁ ଆମର ପ୍ରକୃତ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ।
ଏହି ପାଠରେ ଥିବା କବିତା ମାଧ୍ୟମରେ ପିଲାମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ତମ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ଓ ପରିଚ୍ଛନ୍ନତାର ଶିକ୍ଷା ମଧ୍ୟ ଦିଆଯାଇଛି। ବାହାରର ଖୋଲା ଖାଦ୍ୟ, ବାସି ଜିନିଷ କିମ୍ବା ଅପରିଷ୍କାର ଓ ଦୂଷିତ ପାଣି ବ୍ୟବହାର କଲେ ଝାଡ଼ା, ବାନ୍ତି ଏବଂ ଟାଇଫଏଡ୍ ଭଳି ନାନା ପ୍ରକାର ରୋଗ ହୋଇଥାଏ। ତେଣୁ ସର୍ବଦା ନିର୍ମଳ ଜଳ ପିଇବା, ସତେଜ ଖାଦ୍ୟ ଖାଇବା ଏବଂ ପରିବେଶକୁ ସଫାସୁତୁରା ରଖିବା ନିତାନ୍ତ ଜରୁରୀ। ଏହା ସହିତ ପିଲାମାନେ ‘ନ୍ଧ’, ‘ନ୍ଧି’ ଓ ‘ଣ୍ଠ’ ଭଳି ଯୁକ୍ତାକ୍ଷର ଥିବା ନୂଆ ନୂଆ ଶବ୍ଦ ପଢ଼ିବା ଏବଂ ଲେଖିବା ସହଜରେ ଶିଖିପାରିବେ।