ଏହି ପାଠଟିରେ ହାତୀ ଏବଂ ବାଘ ଦୁଇ ସାଙ୍ଗଙ୍କର ଏକ ମଜାଳିଆ ଯାତ୍ରାର କଥା ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି। ଖରାଦିନ ଛୁଟିରେ ଦୁଇ ସାଙ୍ଗ ମାମୁଘରକୁ ବୁଲି ଯିବା ପାଇଁ ମନ କଲେ। ମାମୁଘର କଥା ଭାବି ସେମାନଙ୍କ ମନ ଖୁସିରେ ଫରଫର ହୋଇ ଉଡୁଥିଲା। ସେମାନେ ଭାବିଲେ ଯେ ମାମୁଘରେ ଅଜା, ଆଇ, ମାମୁ ଏବଂ ମାଇଁ ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କ ଆସିବା ବାଟକୁ ଚାହିଁ ବସିଥିବେ। ସମସ୍ତେ ତାଙ୍କୁ ବହୁତ ଭଲ ପାଆନ୍ତି ଏବଂ ତାଙ୍କ ପାଇଁ ଭଲ ଭଲ ଖାଇବା ଜିନିଷ ଯୋଗାଡ଼ କରି ରଖିଥିବେ।
ମାମୁଘରେ କିଏ କ’ଣ ଖାଇବାକୁ ଦେବ, ସେ ବିଷୟରେ ଦୁଇ ସାଙ୍ଗ କଳ୍ପନା କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ବାଘ ମାଂସ ଖାଇବାକୁ ଭଲ ପାଉଥିବାରୁ ମାମୁ ତା’ ପାଇଁ ମାଂସ ଆଣି ରଖିଥିବେ ଏବଂ ମାଇଁ ତାହାକୁ ସୁଆଦିଆ କରି ରାନ୍ଧିଥିବେ। ସେହିପରି ହାତୀ ପାଇଁ ଅଜା ଓ ଆଇ ମିଠା ଆଖୁ ଏବଂ ଗଛର ସତେଜ ଡାଳପତ୍ର କିଣି ଆଣିଥିବେ। ସେଠାରେ ସାଙ୍ଗମେଳରେ ଖୁବ୍ ଗପସପ ଏବଂ ଖଟି ଜମିବ। ଖେଳକୁଦ ଭିତରେ ତାଙ୍କର ସମଗ୍ର ଖରାଛୁଟି ବହୁତ ଆନନ୍ଦ ଓ ଉଲ୍ଲାସରେ କଟିବ ବୋଲି ସେମାନେ ଆଶା ରଖିଥିଲେ। ଏହିପରି ଭାବୁ ଭାବୁ ଧୀରେ ଧୀରେ ରାତି ପାହିଗଲା ଏବଂ ସକାଳୁ କାଉ ରାବିଦେଲା।
ସକାଳ ହେବା କ୍ଷଣି ମାମୁଘରକୁ ଯିବା ପାଇଁ ସେମାନେ ଗୋଟିଏ ଅଟୋ ଭଡ଼ାରେ ଡାକିଲେ। ହାତୀ ବଡ଼ ଉତ୍ସାହରେ ନିଜ ଗୋଡ଼ ଟେକି ଅଟୋ ଭିତରେ ବସିଗଲା। ସେ ନିଜ ସାଙ୍ଗ ବାଘକୁ ଗାଡ଼ିର ପଛରେ ବସିବା ପାଇଁ କହିଲା। ଏହା ସହିତ ସେ ବାଘକୁ ସତର୍କ କରାଇ ଦେଇ କହିଲା ଯେ ନିଜ ପଞ୍ଝାରେ ଲାଞ୍ଜକୁ କଷିକରି ଧରି ବସିବାକୁ ହେବ, ଯେପରି ଗାଡ଼ି ଚାଲିଲା ବେଳେ କୌଣସି ଅସୁବିଧା ନ ହୁଏ। କିନ୍ତୁ କିଛି ବାଟ ଗଲା ପରେ ଅଟୋଟି ହଠାତ୍ ‘କେଁ କଟ କଟ’ ଶବ୍ଦ କରି ଝଟକା ଦେଲା। ଗାଡ଼ିର ଚକାଟି ଯେପରି ବଡ଼ ଆଁ କରିଦେଲା ଏବଂ ‘ବୋ’... ବା’ ଶବ୍ଦ ହେଲା। ଗାଡ଼ିର ଏପରି ଅବସ୍ଥା ଦେଖି ହାତୀ ଓ ବାଘ ଦୁହେଁ ସମ୍ଭାଳି ନ ପାରି ତଳେ ମୁହଁମାଡ଼ି ପଡ଼ିଗଲେ।
ଏହି କବିତାରୁ ପିଲାମାନେ ଶିକ୍ଷା ପାଆନ୍ତି ଯେ କୌଣସି ଯାନବାହନରେ ଯାତ୍ରା କଲାବେଳେ ସର୍ବଦା ସାବଧାନ ଓ ସତର୍କ ରହିବା ଦରକାର। ନିଜର ସାଙ୍ଗସାଥୀଙ୍କୁ ବିପଦ ଆପଦରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବା ମଧ୍ୟ ଆମର କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ଅଟେ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଏହି ପାଠଟି ମାଧ୍ୟମରେ ଦ୍ୱିତୀୟ ଶ୍ରେଣୀର ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀମାନେ ଓଡ଼ିଆ ଭାଷାର କେତେକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଯୁକ୍ତାକ୍ଷର ଯଥା ‘ଞ୍ଚ’, ‘ଞ୍ଜ’ ଓ ‘ଞ୍ଝ’ ସହିତ ପରିଚିତ ହୁଅନ୍ତି। ଏହି ଯୁକ୍ତାକ୍ଷର ବ୍ୟବହାର ହୋଇଥିବା ପିଞ୍ଜରା, ଖଞ୍ଜଣି, ଗଞ୍ଜି, ପଞ୍ଝା, ପାଞ୍ଜି ଓ ଅଞ୍ଚଳ ଭଳି ଅନେକ ନୂଆ ଶବ୍ଦ ସେମାନେ ସହଜରେ ପଢ଼ିବା ଏବଂ ଲେଖିବା ଶିଖିପାରିବେ।