ଏହି ପାଠରେ ଆମେ ଆନନ୍ଦର ସହିତ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ଆକୃତି ବିଷୟରେ ଶିଖିବା । ଆମ ଚାରିପାଖରେ ମିଳୁଥିବା ପୁରୁଣା ବାକ୍ସ, ଡବା, ବୋତଲ ଏବଂ କାଗଜ ଭଳି ଜିନିଷକୁ ବ୍ୟବହାର କରି ଆମେ ବିଭିନ୍ନ ପଶୁପକ୍ଷୀଙ୍କ ମୁହଁ, ଖେଳନା ଇଞ୍ଜିନ, ଘର, ଟାୱାର ଓ ରକେଟ୍ ଆଦି ତିଆରି କରିପାରିବା । ଏହିସବୁ ତିଆରି କରିବା ସମୟରେ ଆମେ ମୁଖ୍ୟତଃ ପାଞ୍ଚଟି ଆକୃତି ବିଷୟରେ ଜାଣିବାକୁ ପାଉ, ଯଥା— ସମଘନ, ଆୟତଘନ, ସିଲିଣ୍ଡର, କୋନ୍ ଏବଂ ଗୋଲକ ।
ଏହି ସମସ୍ତ ଆକୃତିର ନିଜସ୍ୱ କିଛି ବିଶେଷ ଗୁଣ ରହିଛି । କେତେକ ଆକୃତିର ପାର୍ଶ୍ୱ ଓ ଧାର ସିଧା ହୋଇଥିବା ବେଳେ ଅନ୍ୟ କେତେକର ବକ୍ର ବା ବଙ୍କା ହୋଇଥାଏ । ଉଦାହରଣ ସ୍ୱରୂପ, ଲୁଡୁ ଗୋଟି ହେଉଛି ସମଘନ ଆକୃତିର ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ବାକ୍ସ ହେଉଛି ଆୟତଘନ ଆକୃତିର । ଏଗୁଡ଼ିକର ପାର୍ଶ୍ୱ କେବଳ ସିଧା ଅଟେ । ଏଠାରେ ମନେରଖିବା ଉଚିତ ଯେ, ସମଘନ ହେଉଛି ଏକ ବିଶେଷ ପ୍ରକାରର ଆୟତଘନ । ସେହିପରି ପାଣି ବୋତଲ ବା ଟିଣ ଡବା ସିଲିଣ୍ଡର ଆକୃତିର ହୋଇଥାଏ, ଯାହାର ଉଭୟ ସିଧା ଏବଂ ବକ୍ର ପାର୍ଶ୍ୱ ଥାଏ । ଜନ୍ମଦିନ ଟୋପି କୋନ୍ ଆକୃତିର ହୋଇଥାଏ, ଯାହାର ଏକ ମୁନିଆ ଶୀର୍ଷ ରହିଥାଏ । ଫୁଟବଲ ବା ଗ୍ଲୋବ୍ ହେଉଛି ଗୋଲକ ଆକୃତିର, ଯାହାର କୌଣସି ଧାର ନଥାଏ ଏବଂ ଏହାର ପାର୍ଶ୍ୱ କେବଳ ବକ୍ର ଅଟେ ।
ଗୋଟିଏ ଆକୃତି ଉପରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ଆକୃତି ରଖି ଆମେ ଅନେକ ନୂଆ ଜିନିଷ ଗଢ଼ିପାରିବା । ଯେପରିକି ଆୟତଘନ ଉପରେ ସିଲିଣ୍ଡର ଓ ସିଲିଣ୍ଡରର ଶୀର୍ଷରେ କୋନ୍ ରଖିଲେ ଏକ ସୁନ୍ଦର ରକେଟ୍ ତିଆରି ହୁଏ । କେତେକ ସମଘନକୁ ପାଖାପାଖି ଯୋଡ଼ିଲେ ଏକ ଆୟତଘନ ମଧ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇପାରେ । ଏହା ସହିତ ମାଟି ଓ କାଠି ବ୍ୟବହାର କରି କିମ୍ବା ଲୁଡୁ ଗୋଟିଗୁଡ଼ିକୁ ସଜାଇ ଆମେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ସୁନ୍ଦର ନମୁନା ତିଆରି କରିପାରିବା । ଏହିପରି ଭାବରେ ଖେଳି ଖେଳି ଆମେ ଆକୃତିଗୁଡ଼ିକର ଧାର, ପାର୍ଶ୍ୱ ଓ ଶୀର୍ଷ ବିଷୟରେ ସହଜରେ ବୁଝିପାରିବା ।