ହଳଦୀ, ପାଳଙ୍ଗ ଓ ବିଟ୍ ବ୍ୟବହାର କରି ପ୍ରାକୃତିକ ରଙ୍ଗ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇପାରେ ।
କାଗଜ ତିଆରି କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରଚୁର ପାଣି ଓ ବିଦ୍ୟୁତ ଶକ୍ତିର ଆବଶ୍ୟକତା ପଡ଼େ ନାହିଁ ।
ପୁରୁଣା ଖବରକାଗଜରୁ ନୂତନ ହସ୍ତନିର୍ମିତ କାଗଜ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ଏକ 'ପୁନଃଚକ୍ରଣ' (Recycle) ପଦ୍ଧତି ।
ପୁରୁଣା ବୋତଲରୁ ଫୁଲଦାନୀ ତିଆରି କରିବା ହେଉଛି କାଗଜର 'ପୁନଃଚକ୍ରଣ' ।
ଖାତାର ଉଭୟ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଲେଖିବା ଦ୍ୱାରା କାଗଜ ଖର୍ଚ୍ଚ 'କମ୍ କରିବା' (Reduce) ସମ୍ଭବ ହୁଏ ।
ପଞ୍ଚସୂତ୍ରୀ ନିୟମରେ 'ମନା କରିବା'ର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଗୋଟିଏ ଜିନିଷକୁ ବାରମ୍ବାର ବ୍ୟବହାର କରିବା ।
ବ୍ରେଲ୍ ପଦ୍ଧତିରେ କାଗଜ ପୃଷ୍ଠରେ ଥିବା ଉଦ୍ଗତ ବା ଅଳ୍ପ ଉଠିଥିବା ନମୁନାକୁ ହାତରେ ଛୁଇଁ ପଢ଼ାଯାଏ ।
କାର୍ଡ଼ବୋର୍ଡ଼ ଅତି ପତଳା ହୋଇଥିବାରୁ ଏଥିରୁ ପ୍ୟାକିଂ ବାକ୍ସ ତିଆରି କରାଯାଏ ।
ଟିସୁ କାଗଜ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପତଳା, ନରମ ଏବଂ ପାଣି ଶୋଷଣ କରିପାରୁଥିବାରୁ ଏହା ସଫା କରିବା କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲାଗେ ।
କଦଳୀତନ୍ତୁ ବ୍ୟବହାର କରି କାଗଜ ତିଆରି କଲେ ପରିବେଶର ବହୁତ କ୍ଷତି ହୁଏ ।
ପୂର୍ବ କାଳରେ ଭାରତରେ ଲୋକମାନେ ଲେଖିବା ପାଇଁ ତାଳପତ୍ର ବ୍ୟବହାର କରୁଥିଲେ ।
ବହିରେ ବ୍ୟବହୃତ ହେଉଥିବା ଧଳା କାଗଜ କେବଳ ପୁରୁଣା ଖବରକାଗଜରୁ ତିଆରି କରାଯାଏ ।
ପ୍ରାକୃତିକ ରଙ୍ଗଗୁଡ଼ିକ ଉଦ୍ଭିଦର ପତ୍ର, ଫୁଲ, ମୂଳ ଓ କାଣ୍ଡ ଭଳି ବିଭିନ୍ନ ଅଂଶରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଥାଏ ।
ପୁନଃଚକ୍ରିତ କାଗଜ ତିଆରି କରିବା ସମୟରେ ମେଥି ଦାନା କାଗଜକୁ ରଙ୍ଗ ଦେବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ ।
କାଗଜ ଗଛରୁ ତିଆରି ହୋଇଥାଏ ।