ଆମ ଚାରିପାଖରେ ଥିବା ପ୍ରକୃତିରୁ ହିଁ ଆମେ ବୁଣିବା ଓ ସିଲେଇ କରିବାର କଳା ଶିଖିଛୁ । ବାୟା ଚଢ଼େଇ ଘାସ ଓ କାଠିକୁଟା ସାହାଯ୍ୟରେ ସୁନ୍ଦର ଝୁଲନ୍ତା ବସା ବୁଣିଥାଏ ଏବଂ ଦରଜୀ ପକ୍ଷୀ ନିଜ ଥଣ୍ଟରେ ପତ୍ରକୁ ସିଲେଇ କରି ନିଜ ପାଇଁ ନିରାପଦ ବସା ତିଆରି କରେ । ମଣିଷ ମଧ୍ୟ ବହୁ ପୂର୍ବ କାଳରୁ ନଡ଼ିଆ କତା, ତାଳପତ୍ର, ବାଉଁଶ ଓ ଘାସ ଭଳି ପ୍ରାକୃତିକ ସାମଗ୍ରୀକୁ ଉପର-ତଳ ଛନ୍ଦାଛନ୍ଦି କରି ମଶିଣା, ଝୁଡ଼ି ଓ ଟୋକେଇ ତିଆରି କରି ଆସିଛି ।
କପଡ଼ା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପାଇଁ ସୂତା ଦରକାର ହୋଇଥାଏ । ତୁଳାକୁ ଧୀରେ ଧୀରେ ଟାଣି ଓ ମୋଡ଼ି ସୂତା ତିଆରି କରିବା ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ‘ସ୍ପିନିଂ’ କୁହାଯାଏ । ଏଥିପାଇଁ ତକଲି ବା ଚରଖା ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ । ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଚରଖାରେ ସୂତା କାଟି ଖଦି ବସ୍ତ୍ର ତିଆରି କରିବା ସହିତ ଆମକୁ ସ୍ୱାବଲମ୍ବୀ ହେବା ଶିଖାଇଥିଲେ । ବସ୍ତ୍ର ତିଆରି ପାଇଁ ଆମେ ମୁଖ୍ୟତଃ ଦୁଇ ପ୍ରକାରର ତନ୍ତୁ ବ୍ୟବହାର କରୁ— ପ୍ରାକୃତିକ ତନ୍ତୁ ଏବଂ କୃତ୍ରିମ ତନ୍ତୁ । କପା, ଝୋଟ, ଛଣପଟ, ରେଶମ ଏବଂ ପଶମ ଭଳି ତନ୍ତୁ ପ୍ରକୃତିରୁ ମିଳିଥାଏ । ରେଶମ ପୋକର କୋଷାରୁ ରେଶମ ସୂତା ଏବଂ ମେଣ୍ଢା ବା ଚାଙ୍ଗଥାଙ୍ଗି ଛେଳି ଲୋମରୁ ଉଲ୍ ବା ପଶମ ମିଳେ । ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ନାଇଲନ୍, ରେୟନ୍, ପଲିଷ୍ଟର ଓ ଟେରିଲିନ୍ ହେଉଛି ମଣିଷ ତିଆରି କୃତ୍ରିମ ତନ୍ତୁ ।
ଭାରତରେ ପ୍ରାୟ ଚାରି ହଜାର ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ହସ୍ତତନ୍ତରେ କପଡ଼ା ବୁଣିବାର ଏକ ସମୃଦ୍ଧ ପରମ୍ପରା ରହିଛି । ହସ୍ତତନ୍ତ କପଡ଼ା ପରିବେଶ ଉପଯୋଗୀ ଅଟେ ଏବଂ ଏହା ଅନେକ ପରିବାରକୁ ଜୀବିକା ଯୋଗାଇଥାଏ । ଆମ ଦେଶର ବିଭିନ୍ନ ଅଞ୍ଚଳରେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ବୁଣାକଳା ପ୍ରସିଦ୍ଧ; ଯେପରିକି ଓଡ଼ିଶା ଓ ଗୁଜରାଟର ଇକତ, କାଶ୍ମୀରର ପଶ୍ମିନା ଏବଂ ତାମିଲନାଡ଼ୁର କାଞ୍ଜିଭରମ୍ । ଏହା ବ୍ୟତୀତ ଲକ୍ଷ୍ନୌର ଚିକନ୍କାରୀ, ପଞ୍ଜାବର ଫୁଲକରୀ ଏବଂ ଓଡ଼ିଶାର କାନ୍ଥା ସିଲେଇ ଭଳି ହାତବୁଣା କାରୁକାର୍ଯ୍ୟ ମଧ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆକର୍ଷଣୀୟ ।
ଛୁଞ୍ଚି ଓ ସୂତା ସାହାଯ୍ୟରେ ସିଧା ସିଲେଇ ଶିଖି ଆମେ ଚିରିଯାଇଥିବା କପଡ଼ା ମରାମତି କରିପାରିବା ଏବଂ ବୋତାମ ଲଗାଇପାରିବା । ବଳକା କପଡ଼ା ଖଣ୍ଡକୁ ନ ଫିଙ୍ଗି ସେଥିରୁ କନ୍ଥା, ଗଦି, ଟେବୁଲ୍ କ୍ଲଥ୍ ଓ ପାପୋଛ ତିଆରି କରିବା ଆମର ଏକ ପୁରୁଣା ତଥା ଉତ୍ତମ ପୁନଃଚକ୍ରଣ ପରମ୍ପରା ଅଟେ ।