ଯେଉଁ ରେଖା ବାଟେ ଏକ ଚିତ୍ରକୁ ଭାଙ୍ଗିଲେ ତାର ଗୋଟିଏ ଅଂଶ ଅପର ଅଂଶକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଢାଙ୍କିଦିଏ, ତାହାକୁ ପ୍ରତିସମ ରେଖା ବା ପ୍ରତିସମ ଅକ୍ଷ କୁହାଯାଏ।
ପ୍ରତିସମ ରେଖାର ଗୋଟିଏ ପାର୍ଶ୍ଵରେ ଥିବା ଚିତ୍ର ଅପର ପାର୍ଶ୍ଵର ଦର୍ପଣ ପ୍ରତିଫଳନ ହୋଇଥିବାରୁ ଏହାକୁ ପ୍ରତିଫଳନ ପ୍ରତିସମତା ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ଏକ ବର୍ଗଚିତ୍ରର ଦୁଇଟି ମଧ୍ୟରେଖା ଏବଂ ଦୁଇଟି କର୍ଣ୍ଣକୁ ମିଶାଇ ସର୍ବମୋଟ ଚାରୋଟି ପ୍ରତିସମ ରେଖା ରହିଥାଏ।
ଏକ ଆୟତଚିତ୍ରର ଦୁଇଟି ପ୍ରତିସମ ରେଖା ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହାର କର୍ଣ୍ଣ କୌଣସି ପ୍ରତିସମ ରେଖା ନୁହେଁ।
ସମାନ ବାହୁ ଏବଂ ସମାନ କୋଣ ଥିବା ଏକ ସମବାହୁ ତ୍ରିଭୁଜର ତିନୋଟି ପ୍ରତିସମ ରେଖା ଥାଏ।
ଘୂର୍ଣ୍ଣନ ପ୍ରତିସମତା ବିଚାର କରିବା ସମୟରେ ଯେଉଁ ସ୍ଥିର ବିନ୍ଦୁ ଚାରିପାଖରେ ବସ୍ତୁକୁ ଘୂରାଯାଏ, ତାହାକୁ ଘୂର୍ଣ୍ଣନର କେନ୍ଦ୍ର କୁହାଯାଏ।
ଯେଉଁ କୋଣରେ ଏକ ଚିତ୍ରକୁ ଘୂରାଇଲେ ତାହା ପୁଣି ପୂର୍ବପରି ସମାନ ଦେଖାଯାଏ, ତାହାକୁ ଘୂର୍ଣ୍ଣନ ପ୍ରତିସମ କୋଣ କୁହାଯାଏ।
ପ୍ରତ୍ୟେକ ଚିତ୍ର ଏକ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଘୂର୍ଣ୍ଣନ ବା ୩୬୦° ଘୁରିବା ପରେ ନିଜ ମୂଳ ଅବସ୍ଥାକୁ ଫେରିଆସୁଥିବାରୁ ୩୬୦° ସର୍ବଦା ଏକ ପ୍ରତିସମ କୋଣ ଅଟେ।
ଚାରି ପାଖୁଡ଼ା ବିଶିଷ୍ଟ କାଗଜ ପବନକଳର କୌଣସି ପ୍ରତିସମ ରେଖା ନଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏହାର ଘୂର୍ଣ୍ଣନ ପ୍ରତିସମତା ରହିଥାଏ।
ଗୋଟିଏ ବର୍ଗଚିତ୍ରର ଚାରୋଟି ଘୂର୍ଣ୍ଣନ ପ୍ରତିସମ କୋଣ ଯଥାକ୍ରମେ ୯୦°, ୧୮୦°, ୨୭୦° ଏବଂ ୩୬୦° ହୋଇଥାଏ।
ଏକ ଚିତ୍ରର କ୍ଷୁଦ୍ରତମ ପ୍ରତିସମ କୋଣଟି ଏକ ଗଣନ ସଂଖ୍ୟା ହୋଇଥିଲେ, ତାହା ସର୍ବଦା ୩୬୦ ର ଏକ ଗୁଣନୀୟକ ହୋଇଥାଏ।
କୌଣସି ଚିତ୍ରର ସମସ୍ତ ଘୂର୍ଣ୍ଣନ ପ୍ରତିସମ କୋଣ ତାହାର ସବୁଠାରୁ କ୍ଷୁଦ୍ରତମ ପ୍ରତିସମ କୋଣର ଗୁଣିତକ ଅଟନ୍ତି।
ବୃତ୍ତକୁ ତାର କେନ୍ଦ୍ର ଚାରିପାଖରେ ଯେକୌଣସି କୋଣରେ ଘୂରାଇଲେ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଦେଖାଯାଉଥିବାରୁ ଏହାର ପ୍ରତ୍ୟେକ କୋଣ ଏକ ପ୍ରତିସମ କୋଣ।
ବୃତ୍ତର କେନ୍ଦ୍ର ଦେଇ ଯାଇଥିବା ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟାସ ହିଁ ଉକ୍ତ ବୃତ୍ତର ଗୋଟିଏ ଗୋଟିଏ ପ୍ରତିସମ ରେଖା ଅଟେ।
କୌଣସି ଚିତ୍ରରେ କେବଳ ପ୍ରତିସମ ରେଖା, କେବଳ ଘୂର୍ଣ୍ଣନ ପ୍ରତିସମତା କିମ୍ବା ଉଭୟ ପ୍ରକାର ପ୍ରତିସମତା ମଧ୍ୟ ରହିପାରେ।