‘ଉଠିଲୁ ଏଡ଼େ ବେଗି କାହିଁକି ରେ’ କବିତାଟି ବିଶିଷ୍ଟ କବି ଗୋପାଳକୃଷ୍ଣ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରଚିତ ଏକ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବାତ୍ସଲ୍ୟ ରସର ପଦାବଳୀ ।
କବି ଗୋପାଳକୃଷ୍ଣ ପଟ୍ଟନାୟକ ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲାର ପାରଳାଖେମୁଣ୍ଡି ସହରରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ତାଙ୍କ ଭାଷା ଅତ୍ୟନ୍ତ ସରଳ ଓ ମର୍ମସ୍ପର୍ଶୀ ।
‘ଶ୍ରୀ ବୃନ୍ଦାବନପରିକ୍ରମା’, ‘ପ୍ରେମଭକ୍ତି ଚନ୍ଦ୍ରିକା’ ଓ ‘ଚାଟୁ ପୁଷ୍ପାଞ୍ଜଳି’ ଆଦି କବି ଗୋପାଳକୃଷ୍ଣ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କର ପ୍ରମୁଖ ସାରସ୍ୱତ କୃତି ଅଟେ ।
ଏହି କବିତାରେ ବାଳକୃଷ୍ଣଙ୍କ ବାଲ୍ୟ ଚପଳତା ଏବଂ ତାଙ୍କ ପ୍ରତି ମାଆ ଯଶୋଦାଙ୍କ ଅପାର ସ୍ନେହ ଓ ବାତ୍ସଲ୍ୟ ମମତା ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି ।
ସକାଳୁ ଯଶୋଦା ଦହି ମନ୍ଥନ କରୁଥିବା ସମୟରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ବିଛଣାରୁ ବହୁତ ଶୀଘ୍ର ଉଠିପଡ଼ି ମାଆଙ୍କ ନିକଟରେ ଅଝଟ ହୋଇଥିଲେ ।
ମାଆ ଯଶୋଦା ସ୍ନେହରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ‘ଦୁଃଖୀଧନ’ ବୋଲି ସମ୍ବୋଧନ କରି ଗୀତ ଗାଇ ପୁଣି ଶୋଇପଡ଼ିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଛନ୍ତି ।
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଦହିମୁହାଁ ବାଡ଼ି ବା ଖୁଆଦଣ୍ଡକୁ ଧରିପକାଇବାରୁ ମାଆ ଯଶୋଦା ଠିକ୍ ଭାବରେ ଦହି ମନ୍ଥନ କରିପାରୁ ନ ଥିଲେ ।
ଖୁଆଦଣ୍ଡରୁ ହାତ ଛାଡ଼ିବା ପାଇଁ ଯଶୋଦା ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ସ୍ବାଦିଷ୍ଟ କ୍ଷୀରସର ଖୁଆଇଦେବାର ଲୋଭ ଦେଖାଇ ବୁଝାଇଥିଲେ ।
ରାତି ଭଲଭାବେ ପାହିବା ପରେ ଭାଇ ବଳରାମଙ୍କ ସହିତ ଖେଳିବାକୁ ଯିବା ପାଇଁ ମାଆ ଯଶୋଦା ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଥିଲେ ।
ଦହି ମନ୍ଥନ କରୁଥିବା ବେଳେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ନିଜ ଗୋଡ଼କୁ ମାଆଙ୍କ ଗୋଡ଼ରେ ଛନ୍ଦି ଦେବାରୁ ଯଶୋଦା ଏହାକୁ ପ୍ରମାଦ ବୋଲି କହିଛନ୍ତି ।
ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ମଥନଘଟ ବା ଦହିହାଣ୍ଡି ଭିତରେ ହାତ ପୂରାଇ ନବନୀତ ବା ଲହୁଣୀ କାଢ଼ି ଖାଉଥିବାର ଦୃଶ୍ୟ ଏଠାରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ହୋଇଛି ।
ବାଳକୃଷ୍ଣ ନିଜ ଛାଇ ଦେଖିଲେ ତାଙ୍କ ଶରୀର ଶୁଖି ଦୁର୍ବଳ ହୋଇଯିବ ବୋଲି ମାଆ ଯଶୋଦା ସ୍ନେହରେ ଆଶଙ୍କା କରିଛନ୍ତି ।
ଘରର ସମସ୍ତ ଗୃହକର୍ମ ପକାଇ ସାରାଦିନ ରାତି କୃଷ୍ଣଙ୍କୁ କାଖେଇ ବସିପାରିବେ ନାହିଁ ବୋଲି ମାଆ ସ୍ନେହଭରା ଅଭିମାନ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି ।
ଅଝଟ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ମୁହଁକୁ ନିଜ ଶାଢ଼ୀର ପଣନ୍ତରେ ପୋଛିଦେଇ ମାଆ ଯଶୋଦା ତାଙ୍କୁ ଆଦରରେ ଚୁମ୍ବନ ଦେଇଥିଲେ ।
କବିତାର ପ୍ରତି ପଦ ଶେଷରେ ‘ପାଇଁକିରେ’ ଓ ‘ଗାଇକିରେ’ ଭଳି ସମତାନ ଶବ୍ଦର ବ୍ୟବହାର କବିତାଟିକୁ ଅଧିକ ମଧୁର ତଥା ପ୍ରଭାବଶାଳୀ କରିଛି ।