'ଶପଥ' କବିତାରେ ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରଗତିବାଦୀ କବି ଅନନ୍ତ ପଟ୍ଟନାୟକ ମାନବସେବା, ତ୍ୟାଗ ଏବଂ ସମାଜରେ ସମତା ପ୍ରତିଷ୍ଠା ପାଇଁ ଏକ ଦୃଢ଼ ସଂକଳ୍ପ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି। ନିଜ ସ୍ୱାର୍ଥକୁ ପଛରେ ପକାଇ ସମଗ୍ର ଜଗତର କଲ୍ୟାଣ ନିମନ୍ତେ ଜୀବନକୁ ଉତ୍ସର୍ଗ କରିବା ଏହି କବିତାର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ। କବି ପ୍ରକୃତିର ବିଭିନ୍ନ ନିସ୍ୱାର୍ଥପର ଉପାଦାନରୁ ପ୍ରେରଣା ଗ୍ରହଣ କରି ନିଜ ଜୀବନକୁ ଗଢ଼ିତୋଳିବାକୁ ଚାହିଁଛନ୍ତି।
କବି ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ନିଜେ ଜଳି ସମାଜକୁ ଆଲୋକିତ କରିବାକୁ, ଚନ୍ଦ୍ର ବା ଜହ୍ନ ପରି ଶୀତଳ କିରଣ ବିତରଣ କରିବାକୁ ଏବଂ ପବନ ପରି ସମଗ୍ର ପୃଥିବୀର ପ୍ରାଣରେ ନୂତନ ଉତ୍ସାହ ଭରିଦେବାକୁ ଶପଥ ନେଇଛନ୍ତି। ଝରଣା ପରି ନିରନ୍ତର ବହିଯାଇ ସମସ୍ତଙ୍କ ତୃଷ୍ଣା ମେଣ୍ଟାଇବା ଏବଂ କ୍ଷେତର ଶସ୍ୟ ପରି ହସିଉଠି ଦରିଦ୍ର ଲୋକଙ୍କ ଭୋକ ଦୂର କରିବାକୁ ସେ ଆଶା କରିଛନ୍ତି। ସେହିପରି ଅଗ୍ନି ପରି ସ୍ୱାର୍ଥପର ଲୋକଙ୍କ ମିଥ୍ୟାକୁ ଦଗ୍ଧ କରିବା ଏବଂ ନିର୍ମଳ ଜଳ ବା ମେଘ ପରି ସ୍ୱଚ୍ଛ ରହି ସମାଜରୁ ହିଂସା ଓ ବ୍ୟଥା ଦୂର କରିବା ତାଙ୍କର ଲକ୍ଷ୍ୟ।
କବି ପକ୍ଷୀ ଭଳି ମଧୁର ଗୀତ ଗାଇ ସମସ୍ତଙ୍କ ହୃଦୟକୁ ଆପଣାର କରିବାକୁ ଚାହାନ୍ତି ଏବଂ ପଦ୍ମ ପରି ନିର୍ମଳ ରହି ସୁନ୍ଦର ରୂପରେ ବିକଶିତ ହେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି। ବିପଦ ଓ ବଜ୍ରପାତ ସମୟରେ ଅଦ୍ରି ବା ପର୍ବତ ପରି ଅଚଳ ଧୈର୍ଯ୍ୟ ଧରି ଧର୍ମ ଓ ସତ୍କର୍ମ ପଥରେ ସ୍ୱାଭିମାନର ସହିତ ମୁଣ୍ଡ ଟେକି ରହିବାକୁ ସେ ଆହ୍ୱାନ କରିଛନ୍ତି। ସିନ୍ଧୁ ବା ସମୁଦ୍ର ପରି ଅନ୍ୟକୁ ନିର୍ମଳ ହସ ଉପହାର ଦେବା ଏବଂ ଧରଣୀ ପରି ଧୈର୍ଯ୍ୟବାନ ହୋଇ ସମସ୍ତଙ୍କ ଦୁଃଖ-କଷ୍ଟକୁ ନିଜ ଛାତିରେ ସହିନେବାକୁ ସେ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଅଛନ୍ତି।
କବିଙ୍କ ମତରେ ରୁଗ୍ଣ ବ୍ୟକ୍ତିର ସେବାଶୁଶ୍ରୂଷା କରିବା, ଅନ୍ଧ ପାଇଁ ଆଖି ଓ ଛୋଟା ବ୍ୟକ୍ତି ପାଇଁ ଆଶ୍ରୟବାଡ଼ି ସାଜିବା ହିଁ ପ୍ରକୃତ ଧର୍ମ। କବି ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ତାଙ୍କ ଜୀବନ କେବଳ ତାଙ୍କ ନିଜ ପାଇଁ ନୁହେଁ, ବରଂ ସମସ୍ତଙ୍କ ସେବା ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ। ସମାଜରୁ ଭେଦଭାବ ଦୂର କରି ସମତା ପଥରେ ଆଗେଇବା ଏବଂ ସର୍ବତ୍ର ଶାନ୍ତିର ବାର୍ତ୍ତା ପ୍ରଚାର କରିବା ହେଉଛି ଏହି କବିତାର ମୂଳ ବାର୍ତ୍ତା।