ପ୍ରାଚୀନ ଗ୍ରନ୍ଥ 'ବୃକ୍ଷ ଆୟୁର୍ବେଦ'ରେ କୁନାପ ଜଳ ଓ କମ୍ପୋଷ୍ଟ ଭଳି ଜୈବିକ ସାର ଦ୍ଵାରା ମୃତ୍ତିକାର ପୋଷଣ ବିଷୟରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି।
ଗୋଟିଏ ଜମିରେ ବାରମ୍ବାର ଏକା ପ୍ରକାର ଫସଲ ଚାଷ କଲେ ମାଟିର ହ୍ୟୁମସ୍ ଏବଂ ଉର୍ବରତା ବୃଦ୍ଧି ପାଏ।
ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲ୍ଲାର ତପ୍ତପାଣି ଉଷ୍ଣପ୍ରସ୍ରବଣ ଜଳରେ ଗନ୍ଧକ ଥିବାରୁ ଏହା ସ୍ଵାସ୍ଥ୍ୟ ପାଇଁ ଉପକାରୀ।
କନ୍ଧମାଳ ଜିଲ୍ଲାରେ ଥିବା ଶିମିଳିପାଳକୁ ଓଡ଼ିଶାର ଶାନ୍ତ ଉପତ୍ୟକା ବୋଲି କୁହାଯାଏ।
ୟୁନେସ୍କୋ (UNESCO) ଦ୍ଵାରା ୧୯୮୭ ମସିହାରେ ସୁନ୍ଦରବନକୁ ବିଶ୍ଵ ଐତିହ୍ୟ ସ୍ଥଳ ଭାବରେ ମାନ୍ୟତା ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିଲା।
ସହଭୋଜିତା ସମ୍ପର୍କରେ ଉଭୟ ଜୀବ ପରସ୍ପରଠାରୁ ଉପକୃତ ହୋଇଥାନ୍ତି।
୧୯୮୦ ଦଶକରେ ବେଙ୍ଗଗୋଡ଼ର ଅତ୍ୟଧିକ ରପ୍ତାନି ଯୋଗୁଁ କୃଷିକ୍ଷେତ୍ରରେ କୀଟପତଙ୍ଗଙ୍କ ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲା।
ଫ୍ଲେମିଙ୍ଗୋ ଏବଂ ଶଭଲର ପରି ପରିବ୍ରାଜକ ପକ୍ଷୀମାନେ କେବଳ ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଋତୁରେ ଚିଲିକା ହ୍ରଦକୁ ଆସିଥାନ୍ତି।
କବକ ଏବଂ ବୀଜାଣୁ ପରି ଅପଘଟକମାନେ ମୃତ ଜୈବ ପଦାର୍ଥକୁ ବିଘଟନ କରି ମାଟିକୁ ପୋଷକ ଫେରାଇବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରନ୍ତି।
ଏକ ଖାଦ୍ୟ ଶୃଙ୍ଖଳରେ ତୃଣଭୋଜୀ ପ୍ରାଣୀମାନେ ତୃତୀୟ ଖାଦ୍ୟସ୍ତରରେ ଅବସ୍ଥାନ କରନ୍ତି।
ସବୁଜ ଉଦ୍ଭିଦମାନେ ଆଲୋକ ସଂଶ୍ଳେଷଣ ଦ୍ଵାରା ନିଜ ଖାଦ୍ୟ ନିଜେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରୁଥିବାରୁ ସେମାନଙ୍କୁ ଉତ୍ପାଦକ ବା ସ୍ଵଭୋଜୀ କୁହାଯାଏ।
ମାଛ ଥିବା ଜଳାଶୟରେ କଙ୍କି ସଂଖ୍ୟା ବୃଦ୍ଧି ପାଇବା ଯୋଗୁଁ କୂଳରେ ଥିବା ଫୁଲଗଛରେ କମ୍ ମଞ୍ଜି ଉତ୍ପାଦନ ହୁଏ।
ଫୁଲରେ ଥିବା ପୁଂକେଶରରୁ ପରାଗରେଣୁ ଗର୍ଭକେଶରକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହେବା ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ପରାଗଣ କୁହାଯାଏ।
ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବାସସ୍ଥାନରେ ବାସ କରୁଥିବା ସମସ୍ତ ପ୍ରକାରର ଉଦ୍ଭିଦ ଓ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ସମୂହକୁ ଜୀବସଂଖ୍ୟା କୁହାଯାଏ।
ହାତୀ ଚଲାପଥଗୁଡ଼ିକ ବିଭିନ୍ନ ଜଙ୍ଗଲ ବାସସ୍ଥାନକୁ ସଂଯୋଗ କରି ବନ୍ୟପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କୁ ଜନବସତି ଏଡ଼ାଇ ନିରାପଦ ଯାତାୟାତରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ।